สำนักเรียนวัดปากน้ำ
การศึกษาของสำนักเรียนวัดปากน้ำในยุคแรก อาศัยกุฎิ ศาลาการเปรียญ เป็นที่เรียน และสอบในนามของสำนักเรียนวัดพระเชตุพน ฯ วัดปากน้ำในขณะนั้นยังมิได้ขออนุญาตตั้งเป็นสำนักเรียน
ต่อมา พระมหาช่วง วรปุญฺโญ และ พระมหาณรงค์ ฐิตญาโณ พร้อมด้วยพระเถระผู้มีหน้าที่รับผิดชอบจัดการศึกษาพระปริยัติธรรมในสมัยนั้น จึงนำเรื่องเข้าปรึกษากับหลวงพ่อวัดปากน้ำ และได้ทำเรื่องขออนุมัติเพื่อจัดตั้งเป็นสำนักเรียน ปลายปี พ.ศ. 2489 จึงได้รับอนุมัติตั้งเป็นสำนักเรียน
โรงเรียนพระปริยัติธรรม ซึ่งเป็นการดำริสร้างขึ้นของหลวงพ่อวัดปากน้ำ ที่ได้เล็งเห็นการณ์ไกล ในการที่จะแก้ปัญหาสถานที่เรียน ในการที่จะสร้างบุคคลากรให้มีคุณภาพประสิทธิภาพ เพื่อสืบอายุพระพุทธศาสนา ดังนั้นโรงเรียนพระปริยัติธรรมจึงบังเกิดขึ้น
ปี พ.ศ. 2493 หลวงพ่อวัดปากน้ำจึงได้ประกอบพิธีวางศิลาฤกษ์สร้างโรงเรียนพระปริยัติธรรม โดยมี ฯพณฯ จอมพล ป. พิบูลสงคราม ได้ให้เกียรติมาเป็นประธาน ในปีเดียวกันหลวงพ่อวัดปากน้ำก็ได้จัดสร้างพระเนื้อผง ชื่อพระของขวัญ รุ่น 1 เพื่อมอบให้แก่ผู้บริจาคทรัพย์สร้างโรงเรียนพระปริยัติธรรม
อาคารเรียนพระปริยัติธรรม เป็นตึกคอนกรีตเสริมเหล็กสูง 3 ชั้น ยาว 29 วา 2 ศอก กว้าง 5 วา 1 ศอก เริ่มก่อสร้าง พ.ศ. 2493 เสร็จเรียบร้อย พ.ศ.2497 ใช้งบประมาณในการก่อสร้าง 2,598,110.39 บาท (สองล้านห้าแสนเก้าหมื่นแปดพันหนึ่งร้อยสิบบาทสามสิบเก้าสตางค์) โดยได้ตั้งชื่อโรงเรียนพระปริยัติธรรมว่า “โรงเรียนพระปริยัติธรรมภาวนานุสนธิ์” และเปิดใช้ในการเรียนการสอนตั้งแต่ ปี พ.ศ. 2497 จนถึงปัจจุบัน
ลำดับเจ้าสำนักเรียนวัดปากน้ำ
ลำดับอาจารย์ใหญ่สำนักเรียนวัดปากน้ำ
1. พระสมุห์ธนิต อุปคุตฺโต (พ.ศ. 2489-2498) ต่อมาได้รับพระราชทานตั้งสมณศักดิ์ เป็นพระราชาคณะชั้นสามัญที่ พระพิพัฒน์ธรรมคณี
2. พระมหาช่วง วรปุญฺโญ ป.ธ.9 (พ.ศ.2499-2508) ต่อมาได้รับพระราชทานสถาปนาสมณศักดิ์ เป็นสมเด็จพระราชาคณะชั้นสุพรรณบัฏที่ สมเด็จพระมหารัชมังคลาจารย์ พ.ศ. 2538
3. พระครูสมณธรรมสมาทาน (ธีระ ธมฺมธโร ป.ธ.4 พ.ศ.2509-2511) ต่อมาได้รับพระราชทานตั้งสมณศักดิ์ เป็นพระราชาคณะชั้นสามัญที่ พระภาวนาโกศลเถร
4. พระมหาวิเชียร อโนมคุโณ ป.ธ.9 (พ.ศ.2511-ปัจจุบัน) ต่อมาได้รับพระราชทานสถาปนาสมณศักดิ์ เป็นพระราชาคณะเจ้าคณะรองชั้นหิรัณยบัฏที่ พระวิสุทธิวงศาจารย์ พ.ศ. 2549
ลำดับเลขานุการสำนักเรียนวัดปากน้ำ
2. พระมหาประยูร ณฏฺฐิโก พ.ศ. 2502-2507
3. พระครูนิทัศธรรมธาดา พ.ศ. 2508-2509
4. พระมหาพาย ภทฺทโก พ.ศ. 2510-ปัจจุบัน ต่อมาได้รับพระราชทานตั้งสมณศักดิ์ เป็นพระราชาคณะชั้นเทพในราชทินนามที่ พระเทพปริยัติวงศ์ พ.ศ. 2552
|
